Czy południowa strona Pasternika zostanie zagospodarowana?

Radny Włodzimierz Orkisz w interpelacji do prezydenta miasta Marka Materka zwrócił się z prośbą o rozważenie podjęcia działań zmierzających do zagospodarowania południowego brzegu zalewu Pasternik na rzece Kamiennej w Starachowicach.

„Obecnie zagospodarowana jest jedynie północna część akwenu oraz grobla, na której wykonano dwa oddzielne przepusty zabezpieczające przed niszczeniem przez siły wody. Niestety, południowa linia brzegowa zalewu pozostaje w dalszym ciągu zaniedbana i nie podjęto tam żadnych prac nawet przy okazji odmulania całego zbiornika.

Do lat 80. XX wieku południowy brzeg Pasternika był miejscem aktywności mieszkańców funkcjonowała tam duża przystań kajakowo-żeglarska, a także parterowy budynek rekreacyjny. Wzdłuż brzegu prowadziła również droga, z której korzystali starachowiczanie. Niestety, po spaleniu przystani i rozebraniu wspomnianego budynku teren ten został zaniedbany, a droga brzegowa została zagospodarowana przez obecnych użytkowników południowego brzegu. W konsekwencji obecnie brak jest możliwości swobodnego przejścia wzdłuż południowej linii brzegowej zalewu.

Zgodnie z obowiązującą ustawą Prawo wodne każdemu obywatelowi Rzeczypospolitej Polskiej przysługuje prawo do powszechnego korzystania z wód niezależnie od formy własności gruntów przylegających do zbiorników wodnych. Obywatele mają prawo pływać, spacerować, uprawiać turystykę czy sporty wodne. Ponadto ustawodawca wskazał, że dla wód takich jak jeziora i rzeki obowiązuje bezwzględny zakaz utrudniania dostępu do brzegu na odcinku minimum 1,5 metra. Przestrzeń ta powinna pozostawać wolna, aby każdy miał zapewnioną możliwość bezpiecznego wyjścia z wody oraz swobodnego przejścia wzdłuż brzegu, również w sytuacjach kryzysowych.

Moim zdaniem zasadne jest odtworzenie możliwości przedostania się pomiędzy północną i południową częścią akwenu, tworząc pełną pętlę wokół zalewu Pasternik. Dodatkowo mieszkańcy zgłaszają, że użytkownicy południowego brzegu nie dbają o czystość wody - unoszące się nieczystości, niesione przez wiatr południowo-zachodni, gromadzą się przy grobli, co wpływa negatywnie na estetykę i wizerunek zalewu. Goście odwiedzający nasze miasto również zwracają uwagę, że brak zagospodarowania południowej strony akwenu obniża atrakcyjność całości przedsięwzięcia.

W związku z powyższym wnoszę o uwzględnienie w budżecie Miasta Starachowice na rok 2026 działań zmierzających do przywrócenia ogólnodostępnego charakteru tego terenu” – czytamy w piśmie radnego do włodarza miasta.

Odpowiedzi na piśmie udzieliła zastępczyni prezydenta miasta ds. gospodarczych Elżbieta Gralec. 

„W odpowiedzi na Pana interpelację z dnia 26 września 2025 r. w sprawie podjęcia działań zmierzających do zagospodarowania południowego brzegu zalewu Pasternik na rzece Kamiennej, informuję że przedmiotowa kwestia jest jak najbardziej zasadna, jednakże wiąże się z wieloma aspektami, które należy prawnie rozwiązać. 

Zalew Pasternik od kilku lat jest miejscem kolejnych modernizacji. Odnowiono jego północną część oraz groblę. W najbliższym czasie gmina wykona zatokę autobusową przy ul. Kieleckiej. Do zagospodarowania pozostaje teren przy ul. Radomskiej, gdzie planuje się wykonanie przystani i innych elementów infrastruktury turystycznej w ramach projektu szlaku turystyki postindustrialnej „Żelazne Doliny".

Pas 1,5 m terenu od linii brzegowej, zgodnie z art. 232 i 233 ustawy Prawo Wodne winien pozostać niezagrodzony oraz umożliwiający dostęp m.in. na potrzeby wykonywania robót związanych z utrzymaniem wód. Prawidłowe utrzymanie linii brzegowej należy do Nadzoru Wodnego Państwowego Gospodarstwa Wodnego „Wody Polskie", który posiada narzędzia do sankcjonowania tego typu okoliczności.

Elementem najtrudniejszym jaki pozostał do zagospodarowania jest południowy brzeg zbiornika. Tereny przyległe tylko częściowo należą do Gminy Starachowice. Dlatego z wykonaniem takiej inwestycji wiążę się wykup gruntów nie tylko od osób prywatnych, ale również od ogrodów działkowych tam zlokalizowanych.

Wykonanie przejścia i ewentualnej ścieżki rowerowej od strony zalewu wiązałoby się z koniecznością rozpoczęcia negocjacji z właścicielami nieruchomości oraz ich podziałem.

Kolejnym aspektem jest nieuregulowany stan prawny pod częścią ogródków działkowych, odnośnie którego obecnie trwa proces jego regulacji. Jednocześnie w dalszym ciągu brak jest wiążących decyzji co do drogi krajowej nr 42 i jej ewentualnego przejęcia przez województwo w przypadku budowy obwodnicy w wariancie północnym.

Informuję, że w nowym Gminnym Planie Rewitalizacji (nad którym prace rozpoczną się już w 2026 roku) będzie uwzględnione przedsięwzięcie dotyczące rozszerzenia zakresu rewitalizacji realizacji o elementy zagospodarowania południowej strony Pasternika, w tym udostępnienie brzegów dla mieszkańców i wędkarzy z uwzględnieniem użytku ekologicznego” – czytamy w odpowiedzi wiceprezydent Elżbiety Gralec.